Strona startowa Strefa wiedzy


Zarządzanie zmianą w organizacji


Podejmując tematykę zmiany i zarządzania nią, warto spojrzeć na te dwa pojęcia oddzielnie. Zmiana wiąże się z modyfikacją jakiejś części organizacji, np. zmiana sposobu naliczania wynagrodzenia, zmiana sytemu informatycznego w firmie, zmiana struktury organizacyjnej, fuzja itd.

Możemy mówić o różnych rodzajach zmian, np. zmiana strukturalna (fuzje, przejęcia, konsolidacje, dywersyfikacje mają na celu zmiany strukturalne), redukcja kosztów, zmiana procesu (dotyczy zmiany sposobu wykonywania zadań, np. podejście firmy do obsługi klienta, reklamacji, zmiana procesu przyznawania kredytu), zmiana kulturowa (np. przejście z zarządzania typu „rozkazuj i kontroluj” do zarządzania uczestniczącego).

Zarządzanie zmianą jest odpowiedzią na pytanie: „jak?” (np. „jak poprowadzić proces zarządzania zmianą, aby zakończył się sukcesem?”). Zarządzanie zmianą ma umożliwić ludziom akceptację nowych procesów, modelu zarządzania, nowej technologii, struktury organizacyjnej. Zarządzanie zmianą to działania i techniki, które pomagają ludziom przejść ze stanu obecnego do tego zaplanowanego po zmianie. Przytaczając wypowiedź Petera Druckera – „Jedyna pewna rzecz w życiu to ciągła zmiana”, zastanówmy się, czym jest zmiana i jak definiowana jest w literaturze.

Spotkać możemy wiele różnych definicji określających, czym ona jest, co jest jej istotą. Przytoczymy te, które wydają się dobrze oddawać sedno zmiany.

„Zmiana organizacyjna to każda istotna modyfikacja jakiejś części organizacji”.
R.W. Woodman

„Zmiana organizacyjna może dotyczyć każdego aspektu organizacji (harmonogramy pracy, rozpiętość zarządzania, ludzie itp.) i może pociągać za sobą skutki daleko wykraczające poza obszar, w którym się odbywa”.
W. Pasemore

„Zmiana organizacyjna to przekształcenie istniejącego układu (przedsiębiorstwa) wg ustalonych procedur, przewidujące równocześnie rezultaty tego przekształcenia ukierunkowane przez celowość działań organizacji”.
E. Masłyk-Musiał

„Zarządzanie zmianą to komplementarne do samej zmiany działania i techniki, które wspierają proces zmiany i których celem jest akceptacja zmiany w organizacji”.
R. Wendt

Zmiana jako trzy stany

Patrząc na całość procesu zmiany w firmie, możemy mówić o trzech stanach zmiany: aktualnym, przyszłym i przejściowym.

Schemat blokowy przebiegu zmiany

Schemat blokowy przebiegu zmiany pokazuje, jakie etapy należy uwzględnić w procesie wprowadzania zmian w organizacji i na jakie pytania należy odpowiedzieć.